Berichten/Financiering

Tweede hypotheek: waarom de LTV anders is dan u denkt

Een tweede hypotheek klinkt als een lening erbij. Voor degene die het geld verstrekt is het iets anders, namelijk een plaats in de rij. Dat verandert de rekensom, en daarmee de rente.

Marco Lange·

Wat 'tweede' eigenlijk betekent

Hypotheken worden ingeschreven bij het Kadaster, in de volgorde waarin ze zijn gevestigd. Wie het eerst inschrijft, heeft het eerste recht van hypotheek. Die volgorde is geen formaliteit. Bij een gedwongen verkoop wordt de opbrengst in precies die volgorde verdeeld. Eerst wordt de eerste hypotheekhouder volledig betaald. Wat overblijft, gaat naar de tweede.

Een geldverstrekker met een 2e hypotheekrecht kijkt daarom nooit alleen naar zijn eigen lening ten opzichte van de woning. Hij kijkt naar alles wat vóór hem staat, plús zijn eigen lening, ten opzichte van de woning. Dat is de Loan-to-Value zoals een investeerder hem leest. En dat is bijna altijd een ander getal dan de aanvrager in zijn hoofd heeft.

Het misverstand is begrijpelijk. U vraagt tweehonderdduizend euro op een woning van acht ton en denkt dat het om een kwart gaat. Maar de bank die er al drie ton op heeft staan, verdwijnt niet doordat u een tweede lening afsluit. Die staat er nog, en staat er vóór.

Solitaire boom in een weiland

Dezelfde lening, twee uitkomsten

Een fictief voorbeeld. De woning is getaxeerd op € 800.000. Bij de bank staat nog € 320.000 open. Gevraagd wordt een tweede hypotheek van € 200.000.

BedragLTV
Alleen de nieuwe lening gedeeld door de waarde€ 200.000 / € 800.00025%
Bestaande hypotheek + nieuwe lening, gedeeld door de waarde€ 520.000 / € 800.00065%

Vijfentwintig procent voelt als een lening met enorm veel ruimte eronder. Vijfenzestig procent is een gebruikelijke, gezonde financiering, maar het is een wezenlijk andere positie. Het tweede getal is het enige dat telt, want het beschrijft wat er gebeurt als het misgaat.

Wat er gebeurt bij een tegenvallende verkoop

Stel dat de woning uit het voorbeeld gedwongen verkocht moet worden. Een gedwongen verkoop levert vrijwel nooit de taxatiewaarde op. Twee scenario's laten zien waarom een 2e hypotheekrecht zo anders is dan een 1e.

Opbrengst bij verkoopNaar de bank (1e)Naar de tweede hypotheekTekort tweede
€ 680.000 (85% van taxatie)€ 320.000€ 200.000€ 0
€ 500.000 (63% van taxatie)€ 320.000€ 180.000€ 20.000

In beide gevallen krijgt de bank alles terug. In het tweede geval verliest de tweede geldverstrekker een deel van zijn hoofdsom, terwijl de woning nog altijd voor meer dan zes ton is verkocht. De buffer onder een tweede hypotheek is dun, en dat is de reden dat de rente op een tweede hypotheek hoger ligt dan op een eerste. Het is geen opslag omdat u al een hypotheek heeft. Het is de prijs van de plaats in de rij.

Inschrijving is niet hetzelfde als schuld

Er is nog een getal dat verwarring geeft. De bank schrijft een hypotheek vaak in voor een hoger bedrag dan wat u werkelijk leent. Een inschrijving van vier ton bij een schuld van € 320.000 is heel gewoon. Het geeft de bank ruimte voor rente, kosten en een eventuele verhoging.

Wij rekenen met de werkelijke schuld, niet met de inschrijving. Dat is in uw voordeel, maar het kan alleen als we zeker weten dat die schuld niet kan groeien nadat wij zijn gepasseerd. Daarom staat in elke termsheet van ons de bepaling dat de eerste hypotheek zonder uitdrukkelijke toestemming niet mag worden verhoogd. Zonder die afspraak zou de bank de ruimte tot vier ton alsnog kunnen benutten, en zou onze buffer krimpen zonder dat wij er iets over te zeggen hebben.

Uit de praktijk

De vraag die wij bij een tweede hypotheek als eerste stellen, is niet hoeveel de woning waard is, maar wat het actuele saldo van de eerste hypotheek is. Niet het oorspronkelijke bedrag en niet de inschrijving, maar het saldo van vandaag. Een recent jaaroverzicht of een saldo-opgave van de bank is genoeg. Zonder dat getal kunnen wij geen voorstel doen dat later standhoudt.

Wat dit betekent voor uw aanvraag

Overwaarde is niet hetzelfde als beschikbare ruimte. Een woning van acht ton met drie ton schuld heeft vijf ton overwaarde, maar geen enkele geldverstrekker financiert die volledig. Hoeveel er werkelijk beschikbaar is, hangt af van de totale LTV die de investeerder aanvaardbaar vindt, en die ligt lager naarmate de positie verder achterin de rij staat.

Soms is de conclusie daarom dat een tweede hypotheek niet de beste route is. Als de eerste hypotheek klein is ten opzichte van wat u nodig heeft, kan het goedkoper zijn om de hele financiering in één keer over te sluiten, met één lening en een 1e hypotheekrecht in plaats van twee leningen achter elkaar. Dat rekenen wij bij de aanvraag altijd door.

Veelgestelde vragen

Telt een aflossingsvrije eerste hypotheek anders mee dan een annuïtaire?

Op het moment van beoordelen niet. In beide gevallen telt het bedrag dat op dat moment openstaat. Het verschil zit in de jaren daarna. Een annuïtaire eerste hypotheek wordt elke maand kleiner, waardoor de buffer onder de tweede hypotheek vanzelf groeit. Bij een aflossingsvrije eerste hypotheek blijft die buffer gelijk. Voor een investeerder die twee jaar vooruitkijkt, is dat een wezenlijk verschil.

Heb ik toestemming van de bank nodig voor een tweede hypotheek?

Meestal wel. De meeste bancaire hypotheekvoorwaarden bepalen dat u geen tweede hypotheek mag vestigen zonder toestemming van de bank. In de praktijk wordt die toestemming vaak gegeven, maar het kost tijd. Wij vragen er daarom bij de aanvraag direct naar, zodat het niet pas bij de notaris naar boven komt.

De inschrijving van de bank is hoger dan mijn schuld. Welk bedrag telt?

Wij rekenen met de werkelijke schuld, niet met de inschrijving. Maar dat kan alleen als vastligt dat die schuld niet stilletjes kan groeien. Daarom staat in onze termsheets dat de eerste hypotheek zonder uitdrukkelijke toestemming niet mag worden verhoogd. Zonder die afspraak zou de inschrijving het uitgangspunt moeten zijn, en dat pakt voor u ongunstiger uit.

Een tweede hypotheek overwegen?

Lees hoe wij een tweede hypotheek beoordelen en wat wij daarvoor van u nodig hebben. Of dien direct een aanvraag in. Met het actuele saldo van uw eerste hypotheek kunnen wij snel rekenen.